KadınPod podcast serisinin dokuzuncu bölümünde ABD’nin ilk kadın, ilk siyahi ve ilk Hint kökenli başkan yardımcısı Kamala Harris’in yaşamını anlatıyorum. Harris, “Bu göreve seçilen ilk kadın olabilirim ama sonuncu olmayacağım!’’ diyerek tüm kadınlara ilham veriyor.

Bu yazıyı podcast olarak dinlemek için:

*Alternatif dinleme linkleri yazının sonunda yer almaktadır.

KAMALA HARRIS

''KadınPod serisine başlarken Virginia Woolf ve Halide Edip Adıvar’ın sözlerine atıf yapmıştım. Neydi bu sözler? ‘’Bir kadın olarak benim ülkem yoktur. Bir kadın olarak bir ülke de istemiyorum. Bir kadın olarak tüm dünya benim ülkemdir.’’ ve ‘’Allah erkekleri farklı ırklardan, kadınları ise tek milletten yarattı.’’ 

Bu sözleri duyduğumuzda ne anlıyoruz? Irk, dil, din farketmeksizin dünyanın birçok farklı yerinde, kadınların aslında aynı mücadeleyi verdiğini.. Bunun en güncel örneklerinden birisi ise Kamala Harris’in birçok ilke imza atarak, Amerika Birleşik Devletleri’nin ilk kadın, ilk siyahi ve ilk Hint kökenli başkan yardımcısı olması oldu. Bazen ülkelerinin çıkarları farklı olsa da, tüm dünya kadınlarının ortak sevinçleri var. Çünkü hala içinde “ilk” geçen başarıları var. Harris, zafer konuşmasında “Bu göreve seçilen ilk kadın olabilirim ama sonuncu olmayacağım” derken aslında tüm söylemek istediklerimi de özetlemiş oldu.

Evet, hazırsanız ilerleyen yıllarda adını sıkça duyacağımıza emin olduğum bu kadının yaşamına daha yakından bakalım.

Kamala Harris, 20 Ekim 1964 tarihinde California eyaletinin Oakland kentinde, Hindistan’dan Amerika Birleşik Devletleri’ne öğrenci olarak gelen biyolog bir anne ile Jamaika’dan yine öğrenci olarak gelen ekonomi profesörü siyahi bir babanın çocuğu olarak dünyaya geliyor. Kamala'nın adı annesinin Hint kökenlerini çağrıştırırken, aynı zamanda Hindu tanrıçası Lakshmi'nin (Lakşmi) de ikinci adı ve kadınların güçlenmesi anlamına geliyor. 

Kamala Harris ve annesi

Anne ve babası, Kamala yedi yaşındayken boşanıyorlar. Kız kardeşiyle birlikte babalarını ziyaret etmek için Palo Alto’ya gittiklerinde sırf siyahi oldukları için diğer çocukların aileleri onlarla oynamalarına izin vermiyor. Harris, otobiyografisinde annelerinin kendilerini yetiştirirken siyahi kimliklerini benimsemelerini sağlayan bir tavır sergilediğini söylüyor ve şöyle diyor; "Annem iki siyah kız yetiştirdiğinin farkındaydı ve bizim kendinden emin, gururlu siyah kadınlara dönüşeceğimizden emin olmak istiyordu.’’

Çocukluğunda Hindistan'ı ziyaret ettiğinde Hindistan'ın bağımsızlığı için savaşan yüksek rütbeli bir hükümet yetkilisi büyükbabasından ve yoksul kadınlara doğum kontrolü hakkında eğitim vermek için tüm köyleri gezen aktivist büyükannesinin fikirlerinden çok etkileniyor. On iki yaşındayken annesinin işi sebebiyle Kanada'ya taşınmak zorunda kalıyorlar. Lise eğitimini burada tamamlayan Harris, 1981 yılında liseden mezun oluyor.

1982 yılında, Tarihsel Siyahi Üniversiteleri’nden biri olarak bilinen Howard Üniversitesi’ne başlıyor ve 1986 yılında Siyaset Bilimi ve Ekonomi bölümünden dereceyle mezun oluyor. Henüz öğrenciyken dahi gelecekteki kariyerinin sinyallerini veren Kamala, üniversite yıllarında dönemin California valisinin yanında staj yaparken aynı zamanda okulun münazara takımlarında ve ekonomi kulüplerinde aktif olarak rol alıyor. Daha sonra Kaliforniya Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde hukuk okumak için Kaliforniya'ya dönüyor. Buradaki öğrencilik döneminde de, Siyahi Hukuk Öğrencileri Derneği'nin şubesinin başkanlığını yapıyor. 1989'da Hukuk Fakültesi’ni bitirmesinin ardından, 1990 yılında California Barosuna kabul ediliyor.

Kamala Harris gençlik yılları

2002 yılından itibaren San Francisco Bölge Savcılığı için çalışmalarına başlıyor ve adaylığını koyuyor. 3 aday arasındaki en az tanınan aday olmasına rağmen, yoğun bir çalışma sonrasında ikinci tura kalmayı başarıyor. İkinci turda da oyların yüzde 56'sını alarak San Francisco Bölge Savcısı olarak seçilen ilk siyahi ve Asya kökenli kadın oluyor. 2008 yılında California eyaletinin baş savcısı olmak için adaylığını koyacağını duyuran Harris, yaklaşık 3 yıllık sıkı bir çalışmanın ardından girdiği seçimi kazanarak 2011 yılında eyalet tarihindeki ilk kadın, ilk siyahi ve Asya kökenli başsavcı olarak görevine başlıyor.

2013 yılında dönemin başkanı Barack Obama, Harris'ten “ülkenin en güzel başsavcısı” olarak bahsediyor. Bu cümlesinin birçok kişi tarafından cinsiyetçi bulunması üzerine, özür dilemek zorunda kalıyor.

2016 yılında, Demokrat Parti'den California Senatörü olarak seçilmesinin ardından siyasi kariyeri daha da üst bir noktaya taşınıyor. Senatörlüğü öncesinde de rakipleriyle sıkı bir yarışa girdiğinin altını çizmem gerek. 2019 yılında hedefini daha da yükselterek Amerika Birleşik Devletleri başkanlığı için aday olacağını açıklıyor. Bilmeyenler için basitçe özetlemek gerekirse, Amerika Birleşik Devletleri’nde başkanlık için önce parti içinde bir yarışa giriyorsunuz, parti içi yarışı kazanmanızın ardından resmi olarak başkanlığa aday olmuş oluyorsunuz.

Demokrat Parti’den başkanlık için aday adayı olan Harris’in ilk etapta kampanyası büyük bir çoşkuyla karşılanıyor. Fakat yakaladığı ilgi zaman içerisinde azalmaya ve desteğini kaybetmeye başlıyor. Bunun üzerine Aralık 2019’da adaylık kampanyasını sonlandırdığını duyuruyor ve Mart 2020’de başkanlık için Joe Biden’ı destekleyeceğini açıklıyor. Demokrat Parti’nin başkan adayının Joe Biden olmasının ardından, tüm dikkatler Joe Biden’ın başkan yardımcısı kim olacağına çevriliyor. Mart ayında Joe Biden’ın yardımcısının kesinlikle kadın olacağını duyurmasının ardından heyecan ve merak gitgide daha da yükselmeye başlıyor.

Mayıs ayının sonuna doğru, siyahi George Floyd’un bir polis tarafından öldürülmesi üzerine Amerika Birleşik Devletleri’nde çok sayıda protesto gösterileri gerçekleşmeye başlıyor. Black Lives Matter hareketinin tekrar gündeme oturmasıyla birlikte, sadece Amerika’dan değil, dünyanın dört bir yanından ırkçılığı lanetleyen mesajlar yükselmeye başlıyor.

Bu olayların sonucunda, Biden kendi çevresinden “siyahi bir kadın başkan yardımcısı” seçmesi gerektiği yönünde bir sürü telefon ve tavsiye almaya başlıyor. Gazeteler, siyahi bir kadın başkan yardımcısı adayı seçilecekse, siyasi deneyimi buna en uygun tek kişi olarak Harris’i işaret etmeye başlıyorlar. Ve tüm beklentileri karşılayacak şekilde 2020 Ağustos’unda Joe Biden başkan yardımcısı adayının Kamala Harris olduğunu duyuruyor. Adaylığı ile bile birçok ilke imza atan Kamala Harris, ilk siyahi ve Hint kökenli başkan yardımcısı adayı oluyor.

2020 yılının Kasım ayında dünyanın birçok yerinde tek gündem olan Amerika Başkanlık Seçimleri’ni Joe Biden’ın ve kendisinin kazanmasının ardından yine ilklere imza atarak, Amerika Birleşik Devletleri’nin ilk siyahi, ilk Hint-Asya kökenli ve ilk kadın seçilmiş Başkan Yardımcısı oluyor. 2021’in Ocak ayında da görevine başlayarak, resmi olarak Başkan Yardımcılığı görevine başlaması bekleniyor.

Kamala Harris’in zaferinin ardından bazı konuşmalarının yer aldığı bir kolaj videosuna denk geldim. Onlardan birinde annesinin kendisine her zaman ‘’Kamala birçok konuda ilk olabilirsin ama asla sonuncu olmadığına emin ol!’’ dediğini söylüyor. Bölümün başında da, kendisinin söylediği “Bu göreve seçilen ilk kadın olabilirim ama sonuncu olmayacağım” cümlesine atıf yapmıştım. O cümle de buradan geliyor aslında.

Gerçekten de, kariyerinin başından beri birçok ilke imza atmış. Hatta bundan 2-3 yıl önce bile forumlarda kendisinin Amerika’nın ilk kadın başkanı olacağı yazılmış. Olur mu? Bilmiyoruz. Açıkçası şansı oldukça yüksek. Ama her şeyin ötesinde hem kendi ülkesinde hem de dünyanın birçok yerinde genç kızlara ilham olduğu ve olacağı kesin.

Kamala Harris zafer konuşmasını yaparken

Zafer konuşmasının bir bölümünde de özellikle kadınlara yönelik çok önemli mesajlar verdi. Sizlere o kısımları da okumak istiyorum.

‘’Annem 19 yaşındayken Hindistan'dan buraya geldiğinde belki bu anı tam olarak hayal etmemişti ama böyle bir anın mümkün olduğu bir Amerika'ya derinden inanıyordu. Onu ve kadınların nesilleri hakkında düşünüyorum. Tarihimiz boyunca bu geceye gelen yolu açan kadınlar.. Siyahi kadınlar, Asyalı kadınlar, beyaz kadınlar, Latin kadınlar, Kızılderili kadınlar.. Eşitlik, özgürlük ve adalet için savaşan, fedakarlık yapan kadınlar, özellikle de siyah kadınlar, çoğu zaman hor görüldüler ama çoğu zaman da demokrasimizin bel kemiği olduklarını kanıtladılar. Yüzyıldan uzun bir süredir oy haklarını korumak için çalışan kadınlar, 2020’de yeni jenerasyon ile birlikte haklarını korumak ve seslerinin duyulmasını sağlamak için mücadele ettiler.

Bu gece onların mücadelesinin, kararlılığının ve neler yapabileceklerini kanıtlayan güçlü vizyonlarının göstergesiyim. Onların sayesinde buradayım. Bu, ülkemizde var olan en önemli engellerden birini aşma ve başkan yardımcısı olarak bir kadını seçme cesaretine sahip olan Joe’nun karakteri için ne kadar büyük bir kanıt. Ofisteki ilk kadın olabilirim, ama sonuncu olmayacağım. Çünkü bu geceyi izleyen her kız çocuğu buranın bir imkanlar ülkesi olduğunu görüyor.

Sevgili çocuklar, cinsiyetiniz ne olursa olsun, ülkemiz size açık bir mesaj gönderdi: Hırsla hayal edin, inançla liderlik edin ve kendinizi başkalarının sizi göremeyebileceği bir şekilde görün. Her adımda sizi alkışlayacağımızı bilin.’’

Bu konuşmadan da anlıyoruz ki, ilkler işte bu yüzden önemli. Kız çocuklarının daha büyük hayallere sahip olması için. Bu hayallere sıkı sıkı sarılırken onlardan önceki kadınlardan güç alabilmeleri için. Kendisini dünyanın en gelişmiş ülkesi olarak gören bir ülke dahi 2020 yılında ilk defa kadın bir başkan yardımcısı seçebiliyorsa, bu daha gidilecek çok yol, yaşanacak çok ilk var demek.

Birleşmiş Milletler Kadın Birimi’nin verilerine göre, 2020 yılı itibariyle dünya üzerinde sadece 20 ülkenin devlet ve hükümet başkanları kadın. Dünya genelinde parlamentolardaki kadın milletvekili oranı %24.9. Kadın bakan oranı ise %21.3.

Evet bazen kimse bir şey söylemiyor olsa dahi, rakamlar konuşmaya devam ediyor. Daha eşit bir gelecek için çok sıkı çalışmamız, bu yolda başarılar elde eden kadınları alkışlamamız gerekiyor.

Beni dinlediğiniz için teşekkür ederim. Bir sonraki bölümde görüşmek üzere!''

Alternatif Dinleme Linkleri

Google: http://bit.ly/35l1jCC

SoundCloud: http://bit.ly/35mt9yc